تحقیق حق شفعه در حقوق مدنی ایران

– تعریف حق شفعه حق شفعه عبارت است از حق تملک قهری حصه فروخته شده یک شریک به وسیله دیگر در ازای پرداخت مثل ثمن مقرر به مشتری اعمال حق شفعه را اخذ به شفعه گویند. به همین جهت است که در ماده 808 ق. م مقرر می دارد: هر گاه، حال غیر منقول قابل تقسیمی بین دو نفر مشترک باشد و یکی از دو شریک حصه خود رابه قصد…

فرمت فایل دانلودی: rar

فرمت فایل اصلی: docx

تعداد صفحات: 67

حجم فایل: 61 کیلوبایت

قیمت: 15000 تومان

پیشگفتار

الف – موضوع تحقیق

ب – هدف از انتخاب موضوع

ج – روش تحقیق

د – نمای کلی از موضوعات مورد بحث

مقدمه

فصل اول: کلیات و مفاهیم

مقدمه

بخش اول: تاریخچه حق شفعه

بخش دوم: مفهوم حق شفعه

مبحث اول: مفهوم لغوی حق شفعه

مبحث دوم: مفهوم اصطلاحی

بخش سوم: اوصاف حق شفعه

مبحث اول: حق شفعه، حق مالی است

مبحث دوم: حق شفعه، حقی عینی است

مبحث سوم: حق شفعه به ارث انتقال می یابد

مسائل:

مسأله اول: چگونگی تقسیم حق شفعه میان وراث

مسأله دوم: صرفنظر نمودن یک از وراث از حق شفعه خویش

مسأله سوم: همسر متوفی و حق شفعه به ارث رسیده

مبحث چهارم: حق شفعه قابل انتقال نیست

مبحث پنجم: حق شفعه قابل اسقاط است

مبحث ششم: حق شفعه از آثار بیع صحیح است

مبحث هفتم: حق شفعه قابل تبعیض نیست

فصل دوم: شرایط ایجاد حق شفعه

مقدمه

شرط اول: غیر منقول بودن مورد شفعه

شرط دوم: قابل تقسیم بودن مورد شفعه

شرط سوم: لزوم شرکت

استثناء بر شرط

شرط چهارم: محدود بودن شرکاء به دو نفر

شرط پنجم: انتقال سهم مشترک بواسطه بیع

چند نکته

نکته اول: وقفی بودن حصه یکی از دو شریک

بند اول: دیدگاه فقها

بند دوم: دیدگاه قانونگذار

نکته دوم: خیاری بودن بیع

بند اول: دیدگاه فقها

بند دوم: دیدگاه قانونگذار

نکته سوم: بیع فضولی

نکته چهارم: اقاله بیع

نکته پنجم: فسخ بیع

فصل سوم: زوال حق شفعه

زوال اختیاری وقهری

اسباب زوال حق شفعه

مبحث اول: اسباب ارادی زوال حق شفعه

الف: اسقاط حق پیش از بیع

ب: فروش حصه از جانب شفیع

مبحث دوم: اسباب قهری زوال حق شفعه

الف: فوریت در حق شفعه

ب: ناتوانی و مسامحه شفیع در تأدیه ثمن

ج: تلف مبیع پیش از اخذ به شفعه

د: تلف مبیع پس از اخذ به شفعه

فصل چهارم: اخذ به شفعه

ماهیت اخذ به شفعه و تعریف آن

شرایط شفیع

دعوای اخذ به شفعه

خلاصه و نتیجه گیری

فهرست منابع

مقدمه:

در این مقدمه چهار عنوان مهم زیر مورد بحث قرار خواهد گرفت.

الف – تعریف حق شفعه

ب – اطراف حق شفعه

ج – فلسفه اخذ به شفعه

د – مخالفت شفعه با قواعد حقوقی

الف – تعریف حق شفعه

حق شفعه عبارت است از حق تملک قهری حصه فروخته شده یک شریک به وسیله دیگر در ازای پرداخت مثل ثمن مقرر به مشتری اعمال حق شفعه را اخذ به شفعه گویند. به همین جهت است که در ماده 808 ق. م مقرر می دارد: هر گاه، حال غیر منقول قابل تقسیمی بین دو نفر مشترک باشد و یکی از دو شریک حصه خود رابه قصد بیع به شخص ثالثی منتقل کند شریک دیگر حق دارد قیمتی که مشتری داده است به او بدهد و حصه مبیعه را تملک کند این حق را حق شفعه و صاحب آن را شفیع گویند.

ب – اطراف حق شفعه:

حق شفعه در حالت کلی سه طرف دارد:

1-) شریک باقی، که بعد از فروخته شدن مهم شریکش و پیدایش حق شفعه، شفیع نامیده می شود.

2) شریکی که فروشنده است و معمولا به عنوان بایع از اواسع برده می شود.

3) خریدار که در واقع شریک جدید است و اخذ به شفعه از مال او صورت می گیرد.

ج) فلسفه اخذ به شفعه

تاسیس حق شفعه؛ برای جبران ضرر ناشی از شریک است و همچنین برای جبران ضرر ناشی از تقسیم که بدین وسیله ملک شراکتی به استقلال می رسد. اخذ به شفعه ماهیتاً از ایقاعات است بنابراین فقط به اراده شفیع واقع می شود و رضای طرف دیگر مورد توجه نیست.

د) مخالفت شفعه با قواعد حقوقی

به طوریکه می دانیم قاعده این است که در حقوق مدنی مالکیتها محترم باشد و کسی حق تعرض به مالکیت دیگری را نداشته باشد لیکن حق شفعه مخالف این رو به طبیعی است. به تعبیر دقیق تر حق شفعه هم مخالف قاعده تسلیط و هم مخالف اصل عدم ولایت می باشد. «اصل عدم ولایت مردم در حقوق خصوصی» یکی از قواعد مسلم در حقوق مدنی است یعنی کسی در حقوق خصوصی دیگران حق دخل و تصرف ندارد و اصولاً هیچکس تحت ولایت دیگری نیست؛ به استثنای صغار یا محجورینی که حجرشان متصل به صغر است که این امر در قانون متکی به نص است. بنابراین، به دلیل خلاف قاعده بودن این حق، مقررات اخذ به شفعه تفسیر مفیق می شوند یعنی در اجرای آن همواره به موارد منصوص و متقین اکتفا می کنیم. به عبارت دیگر در مورد تردید در اجرا یا عدم اجرای مقررات این حق، اصل عدم را اجرا می کنیم چون وجوب اجرا وجوب این حق مستلزم اثبات است.

عبارات و واژگان کلیدی:

  • حق شفعه
  • تاریخچه حق شفعه
  • تعریف حق شفعه
  • مفهوم لغوی حق شفعه
  • تحقیق در رابطه با حق شفعه
  • تحقیق رشته حقوق
  • اوصاف حق شفعه

کلیک برای خرید